Grote foto met reizigers

Menu


Ondergraaft METRO tram en bus?

Sinds 2003 ligt een strook Amsterdam overhoop vanwege de bouw van de Noord/Zuidlijn. De Noord/Zuidlijn wordt een nieuwe metrolijn in Amsterdam die Amsterdam Noord gaat verbinden met Amsterdam Zuid. De lijn krijgt voor het moment 8 haltes: Buikslotermeerplein, J. van Hasseltweg, Amsterdam Centraal, Rokin, Vijzelgracht, Ceintuurbaan, Rai/Europaplein, en Amsterdam Zuid/WTC. De lijn zou oorspronkelijk een regionale lijn worden middels doortrekking naar o.a. Amstelveen en Schiphol, maar wegens geldgebrek gaat dit niet door. Amsterdam krijgt hiermee een grofmazige metrolijn met een beperkt aantal haltes; het aantal passagiers dat er gebruik van zal maken is nog onzeker.

Het was en is te verwachten dat het overige openbaar vervoer door de komst van deze nieuwe metro aangepast zal worden. Echter wat de plannenmakers onlangs hebben gepresenteerd schiet wel heel erg door: Er moeten volgens deze plannen bus- en tramlijnen opgeheven worden om de Noord/Zuidlijn te vullen met passagiers uit die lijnen. Het voorstel heet de Lijnennetvisie 2018 en behelst: Opheffen van 2 à 3 tramlijnen. Lagere frequenties bijv. in de Leidsestraat en Vijzelstraat. Opheffen van alle stadsbussen tussen CS en Amsterdam-Noord; in plaats daarvan aantakken op de Noord/Zuidlijn binnen Noord. Inkorten van ongeveer 50% van de streeklijnen uit het zuiden, door te eindigen op station Amsterdam Zuid. Inkorten van de buslijn 145 vanuit Haarlemmermeer tot station Lelylaan. Inkorten van de Zaanlijnen tot metrostations in Amsterdam Noord. Slechts enkele streeklijnen behouden hun directe verbinding met de stad. Onbekend is nog de toekomstige functie van het nieuwe busstation IJzijde.

Op dit plan is al veel kritiek uitgeoefend; ook Rover Regio Amsterdam en de Reizigers Advies Raad (RAR) hebben hun mening hierover laten horen.

De RAR mist in haar advies vooral de aansluiting van de plannen op de wensen van de reizigers, en een duidelijke motivatie voor de vele wijzigingen in het Openbaar vervoer in en om Amsterdam. Ondanks de bezuinigingen op de exploitatiebudgetten mag dit niet ten koste gaan van de reiziger en van de bereikbaarheid van de stad, en zeker geen negatieve gevolgen hebben voor het openbaar vervoer in die stadsdelen waar de Noord/Zuidlijn niet rijdt.

Het Genmod-model dat gebruikt is om wijzigingen getalsmatig te ondersteunen gaat uit van van een middagspits van maandag t/m vrijdag terwijl in werkelijkheid het Amsterdamse vervoer de gehele dag spitsuur kent. Daarnaast is het Genmod-model verouderd en kan geen basis zijn voor verantwoorde besluitvorming. De RAR adviseert dan ook eerst een gedegen onderzoek (door een onafhankelijk adviesbureau) naar reisgedrag en wensen van de reiziger. Daarnaast een overgangsjaar voordat de wijzingen doorgevoerd worden.

Rover Regio Amsterdam heeft zelf ook een inspraakreactie op deze Lijnennetvisie gegeven. Rover deelt de kritiek uit de RAR op het Genmodmodel en wil een beter onderzoek naar alle verplaatsingen, ook buiten de spitsuren wanneer herkomst en bestemmingen anders zijn dan in de spits. Rover richt zich vooral op het reisongemak, het (extra) overstappen wat veel tijdsverlies oplevert, en de grotere loopafstanden zowel tussen metro/tram/bus als de stijg- en daal-afstanden die een comfortabele en snelle overstap verhinderen. De in de Lijnennetvisie 2018 voorgestelde wijzigingen laten de mensen te vaak overstappen op een korte afstand. De in dit verband voorgenomen lagere tramfrequenties in de Leidsestraat wijst Rover af omdat immers de Noord/Zuidlijn niet rijdt dit gebied, en de reiziger geen omweg gaat kiezen waar een directe verbinding voorhanden is. Tenslotte vindt Rover dat de exploitatiekosten van het OV geen sluitpost mogen zijn binnen het door het Rijk verstrekte budget.

Ook aanbevolen: het artikel in OV Magazine.

Ontwikkeling Zuidas en station Amsterdam Zuid

Momenteel vinden er in Amsterdam diverse ontwikkelingen plaats op het gebied van openbaar vervoer. Niet alleen in uitvoering (Noordzuidlijn) maar ook in planvorming.

Een lang lopend traject is de Zuidas waar een nieuw OV-knoop zal moeten verrijzen, waar meer woon-werk en verblijfsgebied gecreëerd zal worden door middel van de vorming van een zg. Dok.

Dat wil zeggen dat de A-10 zuid ondergronds gaat en de sporen bovengronds blijven.

Werkgroepleden van de Rovergroep Regio Amsterdam volgen de ontwikkeling van deze plannen nauwgezet en geven hun visie op de ontstane ideeën over de Zuidas en hoe de diverse OV-vervoerssystemen voor de reizigers het best met elkaar gecombineerd kunnen worden in één overzichtelijk, compacte OV-knooppunt met korte en duidelijke overstapfuncties.

Want niet alleen treinen van en naar Schiphol komen langs het nieuw te bouwen station Amsterdam Zuid, maar ook de Noordzuidlijn, de metroringlijn 50, metro 51 en de sneltram naar Amstelveen zullen daar hun halte krijgen. Daarnaast zullen er tramlijn 5, streek- en stadsbussen ook hun passagiers laten in-uit en overstappen. Je zou dan kunnen gaan spreken over één grote overstapmachine die volgens Rover wel aan diverse eisen moet voldoen willen reizigers inderdaad optimaal profiteren van het openbaar vervoer aanbod wat het station Amsterdan Zuid straks te bieden heeft.

Omdat er volgens Rover in het verslag van de bijeenkomst Zuidas-sessie weinig terug te vinden was over de standpunten van Rover Regio Amsterdam, heeft de groep besloten onze visie nogmaals onder de aandacht te brengen van de dienst Zuidas.

 

Advies Parnassuspassage

Station Zuid Strawinsky-zijdeMet de plannen voor het bouwen van een voorgestelde Parnassuspassage ter uitbreiding van het station Amsterdam Zuid, in samenhang met het realiseren van het Zuidasdok, kan Rover akkoord gaan, mits deze passage ook voorzien wordt van diverse voorzieningen t.b.v. de reiziger.

Rover kan niet instemmen met een busstation aan de noordzijde van deze nieuw te bouwen passage (bij het Atriumgebouw): De diverse in- en uitstappunten van het openbaar vervoer zouden dan zo ver uit elkaar komen te liggen dat er dan er geen sprake is van efficiënt overstappen. Bovendien kan het busstation in de avond en nacht door de afgelegen plek als sociaal onveilig ervaren worden.

Rover pleit daarentegen voor een compacte OV-terminal met korte loopafstanden voor tram en bus rond de Minerva-as (het huidige Zuidplein, het Gustav Mahlerplein, plus de toekomstige beschikbare ruimte op het dak van de A10). Deze Minerva-as is het centrale gedeelte van het station, waar de meeste reizigers gebruik van zullen maken.

Rover stelt voor: het busstation aan (zuid)oostzijde van de Minerva-as en de tramhaltes aan de (zuid)westzijde van de Minerva-as.

Rover stelt voor om het busstation ten oosten van de Minerva-as te plaatsen (richting Beethovenstraat) te plaatsen, want:

  • dit is verkeerstechnisch veel logischer

  • de meeste bussen rijden al via de Beethovenstraat

  • de bussen hoeven in de toekomst de Hoogwaardige Tramverbinding (HTV) naar Amstelveen niet te kruisen

  • de doorgaande autoroute Buitenveldertselaan/Parnassusweg en het busverkeer hinderen elkaar niet.

Rover stelt voor om de tramhaltes aan de (zuid)westzijde van de Minerva-as (richting Arnold Schönberglaan) te plaatsen, want:

  • de kerende trams van de Amstelveenlijn blijven westelijk van de reizigers-stromen, en hinderen zo niet de overstekende reizigers.

Aangaande de looproutes stelt Rover voor:

  • de trappen vanaf de perrons naar de Buitenveldertselaan/Parnassusweg te handhaven t.b.v. fietsenstalling, kiss-and-ride e.d.

  • een veilige looproute van station Amsterdam Zuid naar het VU-gebied te creëren via te bouwen lichte loopbruggen, in het verlengde van de perrons, over de Buitenveldertselaan/Parnassusweg heen.

Deze adviesvoorstellen, die op 27 januari 2014 bij de gemeenteraad van Amsterdam zijn ingediend, zullen volgens Rover resulteren in een compacte OV-terminal, die aansluit bij de eerder gemaakte bestuurlijke afspraken betreffende de grote reizigers-stroom, waarbij veilige looproutes gegarandeerd zijn.

Station Zuid Mahler-zijde

N.b. De foto's van zijn de bestaande tunnel onder het station door.

Rover Regio Amsterdam tegen de “molenwiek” Leidseplein

Het Projectbureau Leidseplein heeft in 2012/2013 een plan ontworpen voor vernieuwing van het Leidseplein. Tijdens de inspraakperiode over het Voorlopig Ontwerp Leidseplein (juni t/m september 2013) heeft de Stadsregio Amsterdam een voorstel ingediend voor een alternatieve halteligging voor de tramhaltes (de z.g. “molenwiek”). Dit voorstel wordt gekoppeld aan de komst van de Noord/Zuidlijn en nog onbekende nieuwe tramroutes. In het voorjaar 2014 heeft de stadsdeelraad Centrum en de gemeenteraad Amsterdam dit plan vastgesteld als Definitief Ontwerp Leidseplein.

De “molenwiek” houdt in dat er in elke windrichting na de kruising Marnixstraat/Leidseplein/Kleine Gartmanplantsoen één enkele tramhalte komt:

  1. Halte voor de Balie, tramverkeer oostelijke richting (bestaand)

  2. Halte bij terrassenplein, tramverkeer noordelijke richting (bestaand)

  3. Halte in de Marnixstraat, tramverkeer westelijke richting (nieuw)

  4. Halte op de Leidsebrug, tramverkeer zuidelijke richting (nieuw

Leidseplein noordzijde

Het plan houdt ook in dat de dagbussen niet meer in de buurt van het Leidseplein komen; zij zullen over de Stadshouderskade moeten gaan rijden.

Leidseplein zuidzijde

Rover Regio Amsterdam vindt de “molenwiek” een reizigersonvriendelijk plan dat de passagiers dwingt lange stukken te lopen bij het overstappen maar ook bij in- of uitstappen. rezigers zijn daardoor meer reistijd kwijt. Terwijl het GVB niets liever wil dan de passagiers sneller te vervoeren om zo een kortere reistijd aan te bieden.

Lees meer: Rover standpunt haltes Leidseplein

 

Reactie op Zuidasdok

Rover heeft op 20 oktober 2013 een inspraakreactie gegeven op het voornemen van het ministerie van Infrastructuur & Milieu om een Project Milieu Effect Rapportage op te stellen voor het Zuidasdok. Daarbij vraagt Rover aandacht voor de plaats van het openbaar vervoer (en de reizigers) in het Zuidasdok. Bovendien wijst Rover op een reeks onjuiste, ongefundeerde of ontbrekende uitgangspunten bij het opstellen van de ProjectMER.

  • beoordeling transfercapaciteit/openbaar vervoernetwerk: 50.000 in/uitstappers verdwenen?

Rover mist in het MER Hoofdrapport in de prognose van het aantal overstapbewegingen het aantal van 197.000 in/uitstappers per werkdag welke verwacht wordt indien de Noord/Zuidlijn eindigt bij het station Zuid en er overgestapt dient te worden op de hoogwaardige tramverbinding naar Amstelveen.

De huidige prognose gaat uit van een doorgaande metroverbinding welke uitkomt op een aantal van 147.000 in/uitstappers zonder rekening te houden met de toekomstige HOV-tramverbinding naar Amstelveen. Rover wil graag een betere beoordeling van de toekomstige kwaliteit van het OV-netwerk bij het ontwerp MER Zuidasdok.

  • Transparantie over gehanteerde uitgangspunten, integrale verkeer- en vervoersanalyse.

De uitgangspunten van een verkeersmodel, waarbij is uitgegaan van toekomstig rekening-rijden plus een lager aantal arbeidsplaatsen per m2 dan gepland, lijken momenteel niet reëel. Dit leidt tot een te lage inschatting van het gebruik van het onderliggend wegennet, met name van de kruising De Boelelaan – Buitenveldertselaan die tevens van groot belang is voor de afwikkeling van het tram- en busverkeer.

Rover wil duidelijkheid over welke doorslaggevende uitgangspunten vermeld worden bij het ontwerp MER Zuidasdok, en Rover wil dat de toekomstige verkeers- en vervoerssituatie opnieuw doorberekend worden met uitgangspunten die momenteel reëel worden geacht.

  • Transparantie over de input in de verkeer en vervoermodellen van het toekomstig tram- en busnetwerk.

Momenteel is er grote onduidelijkheid over toekomstige bus-en tramverbindimgen, er is hierover nog geen planvorming.

Rover wil duidelijkheid over van welke tram- en busnetten de vervoerswaarde berekend wordt en wil een besluitvorming zoals vastgelegd in de bestuursovereenkomst.

  • Plausibiliteit uitkomsten verkeerstudie onderliggend wegennet.

De verwachte geringe groei van het autoverkeer op het lokale wegennet dank zij afdoende parkeerbeleid en openbaar vervoer vindt Rover verre van realistisch (hoofdwegennet 17 % groei, onderliggend wegennet 0-4% groei).

Rover wil dat de berekeningen in de projectMER overgedaan worden en dat er verklaarbare uitkomsten komen voor het wegennet rondom de Zuidas.

  • Aandachtspunten voor de planuitwerking

Rover wil duidelijkheid over de keuze van de vervoersvarianten en een technische onderbouwing van een eventuele keuze voor een verlenging van de Noord/Zuidlijn naar Amstelveen.

Rover wil een duidelijke invulling van het plangebied Buitenveldertselaan waarbij rekening wordt gehouden met de ontsluiting van het busstation aan de oostzijde van de Minerva-as en het niet onmogelijk maken van de verlenging van de Noord/Zuidlijn richting V.U

Rover wil gedetailleerde onderzoek naar de loopstromen in en rond de OV terminal (o.a. naar de V.U.) zodat deze als bijlage bij de projectMER toegevoegd kan worden. Loopstroomonderzoeken zijn van groot belang voor de beoordeling van de transferkwaliteit en capaciteit van de (toekomstige) OV terminal Amsterdam Zuid.

Rover wil dat de interne veiligheid van het station getest wordt zodat bij een calamiteit een snelle evacuatie van de grote aantallen reizigers uit het station en van de perrons mogelijk is.

Rover vraagt aandacht en oplossingen voor de te verwachten grote aantallen reizigers welke noodgedwongen de in-/uitgang bij de Parnassusweg zullen gaan gebruiken bij de opheffing van de metrolijn 51. Deze looproute wordt nu al door veel reizigers gebruikt richting V.U. via de oversteekplaats van tram 5. Rover verwacht daardoor meer verkeersproblemen en verkeersongelukken.

Rover wil dat de huidige besluitvorming over de Amstelveenlijn opgenomen wordt in het projectMER. Zoals de huidige tram 5, de hoogwaardige tramverbinding Westwijk - station Amsterdam Zuid, en een metro tussen Amsterdam Zuid en Amsterdam Amstel.

Rover vraagt aandacht voor de fasering van alle projectonderdelen/bouwwerkzaamheden welke noodzakelijk zijn voor de ombouw van de huidige Amstelveenlijn naar de HOV-tram Amstelveen. Dit in verband voor de gevolgen van de bereikbaarheid van Amsterdam-Zuid en Amstelveen Noord.

Rover wil betrokken blijven bij het verdere verloop van het planproces MER Zuidasdok.


 

De volledige tekst kunt u hier lezen. De reactie is opgesteld door de beide Rover afdelingen Rover afdeling Amstelland en Meerlanden en Rover afdeling Regio Amsterdam gezamenlijk.

[dit artikel is op 4 december 2013 aanzienlijk uitgebreid]

© Reizigersvereniging Rover | Afdeling Regio Amsterdam | Contact

Ontwerp en techniek door AlexIT